أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

208

قانون ( فارسى )

شاشيدن موى ماننده ممكن است كسى ادرارش موى ماننده باشد ؛ يعنى چيزى مىشاشد كه باريك و پيوسته و شبيه به مو است . رنگ اين موى شاشيده يا سپيدمان است و يا به سرخى تمايل دارد . گاهى اتفاق مىافتد كه اين بول مو مانند تقريبا دو وجب طول داشته باشد . سبب پيدايش چنين بول عجيب و غريبى چند احتمال دارد : 1 - نيروى هضم‌كننده در كليه ناتوان شده است . 2 - نيروى هضم كنندهء داخل رگها ناتوانند . علاج اگر سبب خون شاشيدن پرشدگى بدن و پرشدگى اندامانى كه در بحث از پرشدگى بدن ذكر شد مىباشد ، ما علاج اين حالت را در گفتار راجع به بول به‌طور عمومى و در گفتارهاى بعدى آورده‌ايم . اگر خون شاشيدن از اثر قرحه باشد ، بايد علاج قرحه و خوره را به كار برى كه تو خود مىدانى و همهء علاجها را در جاى خود شرح داده‌ايم . اگر از اثر ناتوانى نيروى هضم‌كننده در كليه يا در كبد ، يا سبب گداختن مواد در بدن و يا سبب از كم‌مايه شدن و آبكى بودن خلط خونى در بدن باشد ، علاج همه را مىدانى و ياد گرفته‌اى ! اين را هم خوب مىدانى كه اگر خون شاشيدن از اثر بحران بيمارى باشد ، نبايد كوشش كنى كه اين خون بند آيد . اگر در حالت خون شاشيدن بيمار نياز به رگ زدن بود ، زدن رگ صافن بهتر از زدن شاهرگ دست است . بعد از رگ زدن و خون لازم كشيدن ، بيمار را وادار كن كه غذاى لطيف بخورد و مگذار غذاى گيرنده از قبيل آش ترش شده با سماق و چيزهاى ترشمزهء ديگر بخورد . تا آنجا كه از آزمايشات بول كه در شيشهء آزمايشى مىآيد معلوم شود كه بول پاك و بىآلايش است ؛ زيرا غذاهاى گس و ترشمزه خون را لخته مىكنند و لوله رگهاى بول‌رسان را تنگ مىگردانند و شايد از اثر تنگ شدن لوله رگها ، مادهء آبى برگردد كه اين برگشتن توليد خطر مىكند . اگر بول موى مانند است ، در علاجش به داروهايى نياز دارى كه نرمى بخش و قطعه‌قطعه كنندهء خلط باشند . داروهاى ادرارآور و داروهاى علاج سنگ كليه و مثانه در اين حالت چاره سازند . بايد غذاى بيمار از جنس غذاهايى باشد كه رطوبت سرشتى و طبيعى را تقويت كنند . آنچه كه ما بايد در اينجا علاجش را شرح و توضيح دهيم شاشيدن خون خالص است كه به قرار زير مىباشد : خون شاشيدن اگر سببش از كليه يا از مثانه باشد ، علاجش در سردى بخشيدن و گيرندگى خلاصه مىشود ؛ كه چنين داروها را اكثرا در بحث از علاج نزيف خون حيض بيان كرده‌ايم . بايد داروهاى سردىبخش و گيرنده همراه داروى ادرارآور باشند تا تأثير دارو را به سرمنزل مقصود برسانند .